โรคไหม้ข้าว (Blast of Rice)

📋 สาเหตุของโรค

โรคนี้เกิดจากเชื้อราในสกุล Magnaporthe (ปัจจุบันเรียกว่า Magnaporthe oryzae; เดิมใช้ชื่อ Magnaporthe grisea) ซึ่งเป็นเชื้อราที่ทำให้เกิดความเสียหายรุนแรงต่อข้าวและพืชตระกูลหญ้าเชิงพาณิชย์อื่น ๆ เช่น ข้าวสาลี ข้าวไรย์ ข้าวบาร์เลย์ และข้าวโพดเลี้ยงเม็ดบางสายพันธุ์ เชื้อราจะสร้างสปอร์ (คอนิเดีย) ที่สามารถแพร่กระจายด้วยลมและละอองน้ำฝน และสามารถอยู่รอดบนซากพืช (halms/straw) และพืชอาศัยสลับได้เป็นแหล่งสะสมในฤดูกาลถัดไป กระบวนการทำให้เกิดโรคเริ่มจากสปอร์ตกบนใบหรือส่วนเหนือดินของพืช เมื่อสภาพแวดล้อมมีความชื้นสูงและมีระยะเวลาที่ผิวใบเปียกนาน สปอร์จะงอกและก่อตัวเป็น appressorium ซึ่งสร้างแรงดันภายในสูงเพื่อทะลุผิวแว็กซ์และชั้นเซลล์ผิวพืช จากนั้นเส้นไฮฟาจะบุกรุกและลุกลามภายในเนื้อเยื่อ ทำให้เนื้อเยื่อตายและเกิดแผลเป็นจุดหรือปื้นตามส่วนต่าง ๆ ของต้นพืช พืชอ่อนหรือระยะแตกกอและตอนออกรวงมักมีความต้านทานต่ำกว่า ตลอดจนการให้ปุ๋ยไนโตรเจนมากเกินไปหรือดินที่มีซิลิกอนต่ำจะทำให้ความรุนแรงของโรคเพิ่มขึ้น ปัจจัยสิ่งแวดล้อมที่เอื้อต่อการระบาดคือความชื้นสูง ฝนตกบ่อย การเกาะตัวของน้ำบนใบเป็นเวลานาน และสภาพที่เกิดน้ำค้างบ่อย (เช่น ความต่างของอุณหภูมิสูงระหว่างกลางวันกับกลางคืน)